Zika genellikle sivrisinekler tarafından yayılan bir viral enfeksiyondur. Ayrıca enfekte bir kişiyle cinsel yolla veya hamile bir kadından bebeğine geçebilir. Zika virüsü testi, kan veya idrardaki enfeksiyon belirteçlerini arar. Zika virüsünü taşıyan sivrisinekler, Dünyanın tropikal iklimlere sahip bölgelerinde yaygın bulunurlar. Bunlar arasında Karayipler ve Pasifik adaları ve Afrika, Orta Amerika, Güney Amerika ve Meksika'nın bazı kısımları yer almaktadır. Güney Florida da dahil olmak üzere Amerika Birleşik Devletleri'nin bazı bölgelerinde Zika virüsünü taşıyan sivrisinekler de bulunmuştur. Zika ile enfekte olan insanların çoğunda ilk birkaç gün ila bir hafta içinde herhangi bir belirti yoktur. Ancak hamileyseniz Zika enfeksiyonu ciddi komplikasyonlara neden olabilir. Hamilelik sırasında bir Zika enfeksiyonu, mikrosefali adı verilen bir doğum kusuruna neden olabilir. Mikrosefali bir bebeğin beyninin gelişimini ciddi şekilde etkileyebilir. Hamilelik sırasında Zika enfeksiyonları, diğer doğum kusurları, düşük ve ölü doğum riskinin artmasıyla da bağlantılıdır. Nadir durumlarda, Zika ile enfekte olan çocuklar ve yetişkinler Guillain-Barré sendromu (GBS) adı verilen bir hastalığa yakalanabilir. GBS, vücudun bağışıklık sisteminin sinir sisteminin bir kısmına saldırmasına neden olan bir hastalıktır. GBS ciddi bir hastalıktır ama tedavi edilebilir. Eğer GBS sendromuna yakalanırsanız, muhtemelen birkaç hafta içinde iyileşirsiniz.

Zika Testi Ne İçin Kullanılır?

Zika enfeksiyonu olup olmadığını öğrenmek için kullanılan test çoğunlukla son zamanlarda Zika enfeksiyonu riski olan bir bölgeye seyahat eden hamile kadınlarda kullanılır. Zika virüsü taşıyan bir bireyle yaşanan birliktelik sonrasında da uygulanır.

Belirtiler

Zika hastalarının çoğunda belirtiler yoktur, ancak belirtiler olduğunda genellikle şunları içerir:

  • Ateş
  • Döküntü
  • Eklem ağrısı
  • Kas ağrısı
  • Baş ağrısı
  • Kırmızı gözler (konjonktivit)

Zika Virüs Testi Sırasında Ne Olur?

Zika virüsü testi genellikle bir kan testi veya idrar testidir. Zika kan testi yaptırıyorsanız, sağlık uzmanı kolunuzdaki bir damardan küçük bir iğne kullanarak kan örneği alacaktır. İğne yerleştirildikten sonra, bir test tüpüne az miktarda kan toplanacaktır. İğne deriye girdiğinde ya da dışarı çıktığında küçük bir acı hissedebilirsiniz. Bu genellikle beş dakikadan az sürer. İdrarda Zika testi yaptırıyorsanız, numunenizi nasıl sağlayacağınıza dair talimatlar için sağlık uzmanınıza danışın. Hamileyseniz ve doğum öncesi ultrason mikrosefali olasılığını gösteriyorsa, doktorunuz Zika'yı kontrol etmek için amniyosentez adı verilen bir prosedür önerebilir. Amniyosentez, doğmamış bir bebeği çevreleyen sıvıya (amniyotik sıvı) bakan bir testtir. Bu test için doktorunuz karnınızdan özel içi boş bir iğne ile küçük bir sıvı örneği çekecektir.

Teste Hazırlanmak İçin Bir Şey Yapmam Gerekiyor Mu?

Zika virüsü testi için özel bir hazırlığa ihtiyacınız yoktur.

- Testin herhangi bir riski var mı?

Kan testi uygulaması için çok az risk vardır. İğnenin yerleştirildiği noktada hafif bir ağrı veya morarma olabilir, ancak çoğu semptom çabucak kaybolur. İdrar testi için bilinen bir risk yoktur. Amniyosentez karnınızda kramp veya ağrıya neden olabilir. Prosedürün düşüğe neden olma ihtimali az da olsa vardır. Bu testin yararları ve riskleri hakkında doktorunuzla konuşun.

Sonuçlar Ne Anlama Geliyor?

Pozitif Zika testi sonucu muhtemelen Zika enfeksiyonunuz olduğu anlamına gelir. Olumsuz bir sonuç,  enfekte olmadığınız veya çok erken test edildiğiniz anlamına gelebilir. Virüse maruz kaldığınızı düşünüyorsanız, yeniden test edilmeniz gerekip gerekmediğini doktorunuza sorun. Zika teşhisi konursa ve hamileyseniz, bebeğinizin doğmadan önce olası sağlık sorunlarına hazırlanmaya başlayabilirsiniz. Zika'ya maruz kalan tüm bebeklerin doğum kusurları veya herhangi bir sağlık sorunu olmamasına rağmen, Zika ile doğan birçok çocuğun uzun süreli özel bakıma ihtiyaçları vardır. Sağlık hizmeti sağlayıcınızla, ihtiyacınız olduğunda destek ve sağlık hizmetlerinin nasıl alınacağı hakkında konuşun. Erken müdahale, çocuğunuzun sağlığı ve yaşam kalitesinde bir fark yaratabilir. Zika teşhisi konursa ve hamile değilseniz, ancak gelecekte hamile kalmak istiyorsanız, doktorunuza bunu bildirin.

Şu anda, Zika'dan tamamen iyileşmiş kadınlarda Zika ile ilgili gebelik komplikasyonlarına dair bir kanıt bulunmamaktadır. Doktorunuz bebek sahibi olmaya çalışmadan önce ne kadar beklemeniz gerektiğini ve yeniden test yapılması gerekip gerekmediğini söyleyebilir.

Zika Virüsü Testi Hakkında Bilmem Gereken Başka Bir Şey Var Mı?

Hamileyseniz veya hamile kalmayı planlıyorsanız, Zika enfeksiyonu riskini azaltmak için bazı adımları takip etmelisiniz. Hamile kadınlar Zika enfeksiyonu riskine neden olabilecek alanlara seyahat etmekten kaçınmalıdır.

Yolculuktan kaçınamıyorsanız veya bu bölgelerden birinde yaşıyorsanız, şunları yapmalısınız:

  • Cildinize ve kıyafetlerinize DEET içeren bir böcek kovucu uygulayın. DEET hamile kadınlar için güvenli ve etkilidir.
  • Uzun kollu gömlekler ve pantolonlar giyin
  • Pencerelerde ve kapılarda sineklik kullanın

Diğer isimler: Zika Antikor Testi, Zika RT-PCR Testi,

References

  1. U.S The National Library of Medicine(NLM) https://www.nlm.nih.gov/

  2. ACOG: Women's Healthcare Physicians [Internet]. Washington D.C.: American College of Obstetricians and Gynecologists; c2017. Background on Zika Virus [cited 2018 Apr 17]; [about 5 screens]. Available from: https://www.acog.org/About-ACOG/ACOG-Departments/Zika-Virus/Background-on-Zika-Virus

  3. Centers for Disease Control and Prevention [Internet]. Atlanta: U.S. Department of Health and Human Services; Birth Defects: Facts About Microcephaly [updated 2017 Nov 21; cited 2018 Apr 17]; [about 4 screens]. Available from: https://www.cdc.gov/ncbddd/birthdefects/microcephaly.html
  4. Centers for Disease Control and Prevention [Internet]. Atlanta: U.S. Department of Health and Human Services; CDC's Response to Zika: What To Know If Your Baby Was Born With Congenital Zika Syndrome [cited 2018 Apr 17]; [about 3 screens]. Available from: https://www.cdc.gov/pregnancy/zika/testing-follow-up/zika-syndrome-birth-defects.html
  5. Centers for Disease Control and Prevention [Internet]. Atlanta: U.S. Department of Health and Human Services; Questions About Zika; [updated 2017 Apr 26; cited 2018 May 8]; [about 3 screens]. Available from: https://www.cdc.gov/zika/about/questions.html
  6. Centers for Disease Control and Prevention [Internet]. Atlanta: U.S. Department of Health and Human Services; Zika and Pregnancy: Exposure, Testing and Risks [updated 2017 Nov 27; cited 2018 Apr 17]; [about 11 screens]. Available from: https://www.cdc.gov/pregnancy/zika/testing-follow-up/exposure-testing-risks.html
  7. Centers for Disease Control and Prevention [Internet]. Atlanta: U.S. Department of Health and Human Services; Zika and Pregnancy: If Your Family has been Affected [updated 2018 Feb 15; cited 2018 Apr 17]; [about 6 screens]. Available from: https://www.cdc.gov/pregnancy/zika/family/index.html
  8. Centers for Disease Control and Prevention [Internet]. Atlanta: U.S. Department of Health and Human Services; Zika and Pregnancy: Pregnant Women [updated 2017 Aug 16; cited 2018 Apr 17]; [about 3 screens]. Available from: https://www.cdc.gov/pregnancy/zika/protect-yourself.html
  9. Centers for Disease Control and Prevention [Internet]. Atlanta: U.S. Department of Health and Human Services; Zika and Pregnancy: Testing and Diagnosis [updated 2018 Jan 19; cited 2018 Apr 17]; [about 7 screens]. Available from: https://www.cdc.gov/pregnancy/zika/testing-follow-up/testing-and-diagnosis.html
  10. Centers for Disease Control and Prevention [Internet]. Atlanta: U.S. Department of Health and Human Services; Zika Virus: Overview [updated 2017 Aug 28; cited 2018 Apr 17]; [about 3 screens]. Available from: https://www.cdc.gov/zika/about/overview.html
  11. Centers for Disease Control and Prevention [Internet]. Atlanta: U.S. Department of Health and Human Services; Zika Virus: Prevent Mosquito Bites [updated 2018 Feb 5; cited 2018 Apr 17]; [about 7 screens]. Available from: https://www.cdc.gov/zika/prevention/prevent-mosquito-bites.html
  12. Centers for Disease Control and Prevention [Internet]. Atlanta: U.S. Department of Health and Human Services; Zika Virus: Sexual Transmission and Prevention [updated 2018 Jan 31; cited 2018 Apr 17]; [about 3 screens]. Available from: https://www.cdc.gov/zika/prevention/sexual-transmission-prevention.html
  13. Centers for Disease Control and Prevention [Internet]. Atlanta: U.S. Department of Health and Human Services; Zika Virus: Symptoms [updated 2017 May 1; cited 2018 Apr 17]; [about 6 screens]. Available from: https://www.cdc.gov/zika/symptoms/symptoms.html
  14. Centers for Disease Control and Prevention [Internet]. Atlanta: U.S. Department of Health and Human Services; Zika Virus: Testing for Zika [updated 2018 Mar 9; cited 2018 Apr 17]; [about 7 screens]. Available from: https://www.cdc.gov/zika/symptoms/diagnosis.html
  15. Lab Tests Online [Internet]. Washington D.C.: American Association for Clinical Chemistry; c2001–2018. Zika Virus Testing [updated 2018 Apr 16; cited 2018 Apr 17]; [about 2 screens]. Available from: https://labtestsonline.org/tests/zika-virus-testing
  16. Mayo Clinic [Internet]. Mayo Foundation for Medical Education and Research; c1998–2018. Zika virus disease: Symptoms and causes; 2017 Aug 23 [cited 2018 Apr 17]; [about 3 screens]. Available from: https://www.mayoclinic.org/diseases-conditions/zika-virus/symptoms-causes/syc-20353639
  17. Mayo Clinic [Internet]. Mayo Foundation for Medical Education and Research; c1998–2018. Zika virus disease: Diagnosis and treatment; 2017 Aug 23 [cited 2018 Apr 17]; [about 4 screens]. Available from: https://www.mayoclinic.org/diseases-conditions/zika-virus/diagnosis-treatment/drc-20353645
  18. Merck Manual Consumer Version [Internet]. Kenilworth (NJ): Merck & Co. Inc.; c2018. Zika Virus Infection [cited 2018 Apr 17]; [about 3 screens]. Available from: https://www.merckmanuals.com/home/infections/arboviruses,-arenaviruses,-and-filoviruses/zika-virus-infection
  19. National Center for Advancing Translational Sciences [Internet]. Bethesda (MD): National Center for Advancing Translational Sciences (NCATS); Zika virus infection [cited 2018 Apr 17]; [about 3 screens]. Available from: https://rarediseases.info.nih.gov/diseases/12894/zika-virus-infection
  20. National Heart, Lung, and Blood Institute [Internet]. Bethesda (MD): U.S. Department of Health and Human Services; Blood Tests [cited 2018 Apr 17]; [about 3 screens]. Available from: https://www.nhlbi.nih.gov/health-topics/blood-tests
  21. National Institute of Neurological Disorders and Stroke [Internet]. Bethesda (MD): U.S. Department of Health and Human Services; Guillain-Barré Syndrome Fact Sheet [cited 2018 Apr 17]; [about 3 screens]. Available from: https://www.ninds.nih.gov/Disorders/Patient-Caregiver-Education/Fact-Sheets/Guillain-Barre-Syndrome-Fact-Sheet
  22. University of Rochester Medical Center [Internet]. Rochester (NY): University of Rochester Medical Center; c2018. Health Encyclopedia: A to Zika: All About the Mosquito-Borne Disease [cited 2018 Apr 17]; [about 2 screens]. Available from: https://www.urmc.rochester.edu/encyclopedia/content.aspx?contenttypeid=134&contentid;=259
  23. UW Health [Internet]. Madison (WI): University of Wisconsin Hospitals and Clinics Authority; c2018. Health Information: Amniocentesis: Test Overview [updated 2017 Jun 6; cited 2018 Apr 17]; [about 2 screens].https://www.uwhealth.org/health/topic/medicaltest/amniocentesis/hw1810.html
  24. UW Health [Internet]. Madison (WI): University of Wisconsin Hospitals and Clinics Authority; c2018. Health Information: Zika Virus: Topic Overview [updated 2017 May 7; cited 2018 Apr 17]; [about 2 screens]. Available from: https://www.uwhealth.org/health/topic/special/zika-virus/abr6757.html
  25. World Health Organization [Internet]. Geneva (SUI): World Health Organization; c2018. Zika virus [updated 2016 Sep 6; cited 2018 Apr 17]; [about 4 screens]. Available from: http://www.who.int/mediacentre/factsheets/zika/en

 

Bu yazı yararlı oldu mu?